امروز:
پنج شنبه 10 فروردين 1396
بازدید :
1816
وديعه و عاريه
سئوال 1: وديعه و عاريه از نظر شرع چيست؟ و چه فرقي با هم دارند؟
جواب: اگر انسان مال خود را به كسي بدهد و بگويد نزد تو امانت باشد و او هم قبول كند، ‌به اين عمل وديعه يا امانت گفته مي‌شود و عاريه آن است كه انسان مال خود را به ديگري بدهد كه از آن استفاده كند و در عوض، چيزي هم از او نگيرد. همان طور كه در تعاريف مشخص است فرق آنها ظاهر مي‌شود كه در امانت و وديعه شخص امانت‌دار بدون اجازه صاحب مال حق تصرف در آن مال را ندارد ولي در عاريه‌ي صاحب مال، ‌مال خود را به جهت استفاده‌ي غير معوضه به فرد يا افرادي مي‌دهد. (ر.ک توضيح المسائل امام خميني(ره)، م2327 و2344)
سئوال 2: آيا فرد صغيري مي‌تواند مالي را به شخصي براي محافظت امانت دهد؟
جواب: امانت‌دار و كسي كه مال را امانت مي‌گذارد، بايد هر دو بالغ و عاقل باشند، پس اگر انسان مالي را پيش بچه يا ديوانه امانت بگذارد، يا ديوانه و بچه، مالي را پيش كسي امانت بگذارند صحيح نيست. حال اگر كسي از بچه يا ديوانه چيزي را به طور امانت قبول كند، بايد آن را به صاحبش بدهد، و اگر آن چيز مال خود بچه يا ديوانه است بايد به ولي او برساند و چنانچه مال تلف شود، بايد عوض آن را بدهد. (ر.ک توضيح المسائل امام خميني(ره)، م2328 و2329)
سئوال 3: آيا در عقد امانت و وديعه زمان خاص دخيل است تا آن زمان سپري شود و بعد امانت‌دار مال را به صاحب مال بدهد؟
جواب: خير كسي كه چيزي را امانت مي‌گذارد، هر وقت بخواهد مي‌تواند آن را پس بگيرد و كسي هم كه امانت را قبول مي‌كند، هر وقت بخواهد مي‌تواند آن را به صاحبش برگرداند و هنگامي كه از نگهداري امانت منصرف شد و وديعه را بهم زد بايد هر چه زودتر مال را به صاحب آن يا وكيل يا ولي صاحبش برساند، يا به آنان خبر دهد كه به نگهداري حاضر نيست، و اگر بدون عذر مال را به آنان نرساند و خبر هم ندهد چنانچه مال تلف شود، بايد عوض آن را بدهد. (ر.ک توضيح المسائل امام خميني(ره)، م2332 و2333)
سئوال 4: اگر مال نزد شخص امانت‌دار تلف شود چه حكمي دارد؟
جواب: كسي كه امانت را قبول مي‌كند، ‌اگر در نگهداري آن كوتاهي نكند و تعدي يعني زياده روي هم ننمايد و اتفاقاً آن مال تلف شود، ضامن نيست. والا شخص امانتدار ضامن مال خواهد بود.(ر.ک توضيح المسائل امام خميني(ره)، م2335)
سئوال 5: اگر صاحب مال يا شخص امانتدار بميرد تكليف اين مال امانتي چه خواهد شد؟
جواب: اگر صاحب مال بميرد، امانتدار بايد مال را به وارث او برساند يا به وارث او خبر دهد و چنانچه مال را به وارث او ندهد و از خبر دادن هم كوتاهي كند و مال تلف شود ضامن است. همچنين اگر امانتدار نشانه‌هاي مرگ را در خود ببيند چنانچه ممكن است بايد امانت را به صاحب آن يا وكيل او برساند و اگر ممكن نيست بايد آن را به حاكم شرع بدهد و چنانچه به حاكم شرع دسترسي ندارد، در صورتي كه وارث او امين است و از امانت اطلاع دارد،‌لازم نيست وصيت كند والا بايد وصيت كند و شاهد بگيرد و به وصي و شاهد، اسم صاحب مال و جنس و خصوصيات مال و محل آن را بگويد. (ر.ک توضيح المسائل امام خميني(ره)، م2339 و2342)
سئوال 6: آيا فردي كه چيزي را عاريه كرده مي‌تواند بر ديگري بدهد تا از آن استفاده كند؟
جواب: اگر در عاريه فرد شرط كرده باشد كه خودش تنها از آن استفاده كند، نمي‌تواند آن را به ديگري عاريه دهد. (ر.ک توضيح المسائل امام خميني(ره)، م2358)
سئوال 7: اگر مالي در عاريه تلف شود، آيا شخصي كه عاريه گرفته ضامن است؟
جواب: اگر شخص در نگهداري چيزي كه عاريه كرده كوتاهي نكند و در استفاه از آن هم زياده روي ننمايد و اتفاقاً آن چيز تلف شود ضامن نيست، ولي چنانچه شرط كنند كه اگر تلف شود عاريه كننده ضامن باشد، بايد عوض آن را بدهد. (ر.ک توضيح المسائل امام خميني(ره)، م2349)
سئوال 8: اگر چيزي را كه عاريه مي‌دهند براي استفاده‌ي حرام باشد عاريه چه حكمي پيدا مي‌كند؟
جواب: عاريه باطل خواهد شد. (ر.ک توضيح المسائل امام خميني(ره)، م2354)
سئوال 9: مدت تقريباً دو سال است كه شركتي مقداري لوله ايرانيت به طور امانت در نزد اينجانب گذاشته و از صاحب لوله‌ها خبري نيست و چون بودن لوله‌ها باعث گرفتاري براي اينجانب شده متمني است حكم مزبور را براي اينجانب روشن فرمائيد.
جواب: بايد براي صاحبش نگهداري كنيد و اگر مأيوس از پيدا شدن او باشيد از طرف او صدقه بدهيد. (ر.ک استفتائات امام خميني(ره)، ج2، ص232 ، س1)
سئوال 10: شخصي ضبط صوت خود را به تعميرگاه آورده ولي تاكنون كه يك سال از آن تاريخ گذشته براي بردن مراجعه نكرده، حال آيا صاحب مغازه مي‌تواند با حفظ تعهد بر پرداخت عين يا قيمت عند المراجعه در آن تصرف كند يا خير؟
جواب: بدون علم به رضايت مالك آن حق تصرف ندارد. (ر.ک استفتائات امام خميني(ره)، ج2، ص232 ، س2)
مطالب مرتبط :
نام و نام خانوادگی :
پست الکترونیک :
متن نظر :