امروز:
شنبه 1 مهر 1396
بازدید :
1027
ابعاد شخصيتي امام زمان (عج)
دانشجوي سنّي: در خصوص امام دوازدهم كه مورد بشارت رسول اكرم ـ صلّي الله عليه و آله ـ است اندكي صحبت كنيد.
حسيني قمي: همگان معتقد به اصل ظهور آن وجود مقدس كه منجي عالم بشريت است مي‌باشند. اما اختلافي در رابطه با تاريخ ولادت آن حضرت وجود دارد كه اكثر اهل سنّت قائل به ولادت او در آخر الزّمان هستند ولي شيعه با توجه به روايات بسيار زيادي كه قطع‌آور است معتقد است كه آن حضرت در شهر «سُرَّ مَنْ رَأي» (سامرا» به سال 255 هجري متولد و به امر خدا (در سال وفات پدر بزرگوار 260 هجري) غائب گشت.
دانشجوي سنّي: حضرت مهدي (عج) چگونه مي‌تواند در حاليكه غائب است امام باشد؟ آيا نظرية اهل تسنن بهتر نيست كه تولد آن حضرت را در آخر الزمان مي‌دانند و طبعاً در اين صورت امامتش در حال ظهور خواهد بود؟
قمي: يكي از شبهاتي كه غالباً از طرف اهل تسنن مطرح مي‌شود اين است كه غايت و هدف از نصب امام، قيام به وظايف امامت و رهبري است كه بر ظاهر بوده بين مردم متوقف است و حال آن كه او غائب است.
اما جواب:
اولاً، اين كه چون فائده وجود آن حضرت در زمان غيبت را نمي‌دانيم دليل بر عدم نفع و فايده‌اش نيست، چرا كه عدم العلم نمي‌تواند در مقام علم به عدم قرار گيرد و عقول بشري هنوز پرده از بسياري رازهاي الهي برنداشته است ولي مقتضي تنزه فعل خداوند سبحان از ارتكاب لغو وعبث به ما رسيده و البته تواتر و صحت روايات داله بر غيبت آن حضرت، به خوبي روشن است.
ثانياً، غيبت به طور مطلق ملازم با عدم تصرف در امور نيست. مگر در قرآن نخوانده‌ايد كه موسي ـ عليه السلام ـ بزرگترين نبيّ عصرش، به شخص همراه خود كه از اولياي خدا بود پناه برد.
چه مانعي براي امام غايب از تصرف شبانه روزي به شكل مخفي و ناشناس وجود دارد در حالي كه روايات زيادي بر حضور آن حضرت ميان مردم و در مجالس و موسم حج دارد.
ثالثاً: براي خواص از بندگان خداوند تشرّف به حضور آن حضرت ممكن است كما اين كه بسيار اتفاق افتاده است و روايات بر آن دلالت دارند.
رابعا: تصرّف در امور ظاهري و شئون حكومتي منحصر به قيام شخصي و حضوري نيست، بلكه آن حضرت بر ديگران از بندگان صالح خدا آن چنان توليت و تصرّفي دارد كه آنها را به تصرّفات مباشرتي وا مي‌دارد.
علاوه بر اين كه نواب خاص (نواب اربعه) و عام (فقهاء و علماي عدول و عالم به احكام قضا و سياست و اقامة حدود) آن حضرت به عنوان حجّت آن حضرت بر مردم جعل و نصب شده‌اند كما اين كه در توقيع آن حضرت آمده كه:
«وَ امَّا الحَوادِثُ الواقِعَةُ فَارجِعُوا فيها اِلي رُواةِ اَحاديثِنا فَانَّهُمْ حُجَّتي عَلَيْكُم و اَنَا حُجَّةَ اللهِ عَلَيْهِم».
و در پايان سخني از آن حضرت مي‌آوريم كه ناظر بر همين جواب چهارم است:
«وَ اَمّا وَجْهُ الانتفاع في غَيبتي، فَكَا الْإِنتفاعِ بِالشَّمْسِ، اِذا غَيبَتْها عَنِ الابْصارِ، السَّحابُ»؛ چگونگي نفع بردن از من در زمان غيبت مانند انتفاع و استفاده از خورشيد است، آن گاه كه ابرها آن را از ديدگان مخفي سازند بديهي است كه خورشيد حتي در پشت ابرها منشأ آثار خيرات و بركات است.
دانشجوي سنّي: علت غيبت حضرت مهدي (عج) چيست؟ و چه مصلحتي سبب اختفاء آن حضرت شده است؟
جواب نقضي: عقل بشري نسبت به ادراك فلسفة غيبت آن حضرت قاصر است و البته اين نمي‌تواند باعث انكار و طرد روايات متواتره قطع آور گردد چرا كه اعتراف به قصور فهم‌مان اَولي از ردّ روايات متواتره است.
جواب حلّي: مي‌توان گفت اسباب غيبت آن حضرت مخفي هم نيست بلكه ادعا مي‌كنيم كه آن اسباب واضح است. اگر شما قرائن زير را كنار هم بگذاريد به جواب خواهيد رسيد:
آن حضرت آخرين ائمة اِثني عشريّه است كه رسول خدا ـ صلّي الله عليه و آله ـ به آنان وعده داده بود و عزّت اسلام را به آن وجودات مقدّسه منوط ساخته، از طرفي حكومت‌هاي مختلفي آمدند كه قدر آنها را نشناخته بلكه آن بزرگواران را تحت شديدترين كنترل‌ها و نظارتها قرار دادند و در زندان افكندند و خونهاي پاكشان را يا با شمشير و يا با سمّ ريختند. حال اگر آن حضرت ظاهر مي‌بود يقينا بر قتلش اقدام مي‌كردند تا به زعم خود نور آن حضرت را خاموش سازند.
بدين جهت مصلحت بر مستور بودن او از ديد مردم، اقتضاء نمود تا آنگاه كه اراده و مشيت خداوندي بر ظهورش تعلق گيرد و آن پس از به دست آمدن آمادگي لازم در عالم بشريت براي پذيرش و نورگيري از آن وجود مقدس است.
دانشجوي سنّي: طول عمر آن حضرت چگونه قابل توجيه است. مگر مي‌شود انساني هزار سال عمر كند؟
حسيني قمي: از جمله سؤالات مطروحه پيرامون امام مهدي (عج) طول عمر ايشان است. نظر به اين كه به اعتقاد اماميه آن حضرت در سال 355 هجري قمري متولد شده‌اند، بنابراين تاكنون بيش از هزار و صد و پنجاه سال عمر دارند.
اما جواب از سؤال:
جواب نقضي: خداوند بر زندگي حدود هزار سالة حضرت نوح ـ عليه السلام ـ تصريح كرده و فرموده:
«فَلَبِثَ فِيهِمْ اَلْفَ سَنَةٍ إِلاَّ خَمْسِينَ عاماً»؛ نوح نهصد و پنجاه سال در ميان قومش به هدايت پرداخت و اين مدت طول عمر، مربوط به قبل از طوفان نوح بوده است و اما مدت عمر آن حضرت پس از طوفان به درستي معلوم نيست.
علاوه بر اين كه تورات اسامي گروه زيادي از معمّرين (طويل العمرها) را مانند: آدم، شيث، نوح و... ذكر نموده است.
مضافا بر اين كه كتب زيادي پيرامون اشخاص طويل العمر توسط مسلمين نگاشته شده است.
مانند كتاب «معمّرين» نوشتة ابن حاتم سجستاني و «كمال الدّين» نوشتة شيخ صدوق و «البرهان علي صحّة طول عمر الامام صاحب الزمان» نوشتة علامه كراجكي و «بحار الانوار» جلد اول نوشتة علامه مجلسي.
اما جواب حلي: شُبهه پيرامون طول عمر حضرت (عج) ناشي از عدم شناخت گستردگي قدرت خداوند سبحان است كما اين كه خداوند خود مي‌فرمايد:
«وَ ما قَدَرُوا اللَّهَ حَقَّ قَدْرِهِ»؛ مردم از قدرت واقعي خداوند ناآگاهند.
حيات طويل يا در حدّ ذاتش ممكن است و يا ممتنع و هيچ احدي قائل به امتناع و محال ذاتي بودن طول عمر و حيات نيست.
علاوه بر اين كه علم طب و زيست شناسي امكان بالا بردن طول عمر را نه تنها رد نمي‌كنند بلكه بدان ايمان داشته و درصدد افزايش روز افزون طول عمر آدمي در پرتو رعايت قواعد صحت و اعتدال قواي جسمي، روحي و ذاتي است.
دانشجوي سنّي: علائم ظهور حضرت مهدي (عج) كدامند؟
قمي: آن چه دركتب احاديث از حوادث و وقايع آخر زمان آمده بخشي علائم نزديكي قيامت است و بخشي علائم قبل از ظهور حضرت مهدي (عج) است كه نبايد با هم خَلط شود.
برخي از علائم ظهور مهدي (عج) در كتب شيعه و سنّي چنين آمده:
1. نداي آسماني مبني بر اين كه اي مردم! حجت خدا ظهور كرد... .
2. خسوف و كسوف غير معمول.
3. تفرقه ميان جوامع بشري.
4. شيوع ظلم و جور و هرج ومرج.
5. ابتلاء به مرگ سرخ و سفيد.
6. كشته شدن نفس زكيّه.
7. خروج دجال.
8. خروج سفياني.
9. فرار از علماء مانند فرار كردن گوسفند از گرگ.
10. همانندي ظاهري مردان و زنان به يكديگر (نعوذ بالله).
دانشجوي سنّي: عوامل فراهم آورنده ظهور حضرت مهدي (عج) و سهل كنندة تحقق اهداف ظهور آن حضرت كدامند؟
قمي: الف. آمادگي جهاني: كه به سبب شيوع فساد، جوامع بشري از تحقق اصلاح به دست بشر و سازمان‌هاي جهاني نااميد گشته و همه به تحقيق اصلاح با ظهور معجزة الهي اذعان كرده، آماده پذيرش او مي‌شوند.
ب. تكامل عقول و تكامل صنايع و تكنولوژي بشري: تا همة مردم با فهمي بالا در پرتو تكامل علوم و فنون و فن‌آوري بالا و ايجاد ارتباطات مخابراتي (صوتي و تصويري) به حدي برسد كه همة مردم جهان صدايش را شنيده و تعاليم و قوانين و دستوراتش را در زمان واحد بگيرند.
امام صادق ـ عليه السلام ـ فرموده: در زمان قائم (عج) در حالي كه فرد مؤمن در مشرق زمين است برادرش را در مغرب مي‌بيند و برعكس.
كه شايد ناظر به پديدة تلويزيون باشد.
ج. سپاه جهاني انقلابي: گرچه حكومت حضرت (عج) مبتني بر تكامل عقل‌ها و گرايش و ميل مردم با اختيار و طيب نفس و محاسبات عقلي است، ولي در هر حال حكومت آن حضرت از سپاهيان فدائي و فعّال بي‌نياز نيست و بالاخره در بعضي موارد مورد نياز خواهد بود تا حضرت به اهداف و غايات نهايي‌اش برسد.
دانشجوي سنّي: مگر نه اين است كه ياران آن حضرت سيصد و سيزده نفر است.
حسيني قمي: آن سيصد و سيزده نفر را افسران و فرماندهان ارشد سپاه حضرت (عج) تشكيل مي‌دهند و گرنه مي‌توان گفت تمامي مؤمنين از ياوران و جزو سپاه آن حضرت مي‌باشند.
دانشجوي سنّي: در هر حال آن چه از اين بحث فهميده شد اين است كه ظهور آن حضرت مورد قبول شيعه و سنّي است.ي: آري و بلكه قدم فراتر از اين است، يعني اعتقاد به ظهور مُنجي منحصر در عقائد شيعه و سنّي نيست، بلكه تمام مذاهب و فرق جهان به ظهور منجي معتقدند.
دانشجوي سنّي: از بحث كاملي كه ايراد فرموديد سپاسگزارم.
قمي: به اميد ظهور حضرت بقية الله الاعظم (روحي فداه).
دانشمند شيعي با دانشجوي سني
مطالب مرتبط :
* نام و نام خانوادگی :
* متن نظر :