امروز:
چهار شنبه 29 شهريور 1396
بازدید :
726
حوزه علميه بابل

بابل از مهمترين شهرهاي مازندران است كه در چهل كيلومتري غرب ساري واقع است. نام قديم اين شهر «ماقطير» بوده و در قرن هفتم به «بارفروش ده» معروف شده است. در زمان صفويان اين شهر «بارفروش» ناميده مي‎شد تا به سال 1311.ش به دليل اينكه رودخانه بابل در غرب آن جريان دارد، به «بابل» تغيير نام داد.[1]

دوره نخست
اولين دوره حوزه علميه بابل قرنهاي ششم و هفتم را در بر مي‎گيرد. منتجب الدين در فهرست خود و شيخ آقابزرگ در طبقات اعلام الشيعة، چهارتن از فقها و عالمان فاضل قرن ششم را ذكر كرده‎اند كه به قرار زير مي‎باشند:
1. حسن بن مهدي مامطيري، ناصرالدين حسيني[2]
2. علي بن مهدي، سيد بهاء الدين حسيني مامطيري[3]
3. محمد بن اسماعيل بن محمد، ابوجعفر مامطيري حسني.[4]
4. مرتضي بن محمد مامطيري، سيد علاء الدين حسني.[5]
علامه تهراني در قرن هفتم از «حسن بن مهدي بهاء الدين مامطيري حسيني طبرستاني» نام مي‎برد كه رساله «الهنود في اجابة دعوة ذي العنود» را نگاشته است.[6]

دوره دوم
دوره دوم حوزه بابل از قرن دوازدهم تا عصر ما را شامل مي‎گردد كه در قرن دوازدهم به افرادي چون «كاظم بار فروشي»، «آخوند جان»، «حسن بار فروشي» و «نصير بار فروشي»[7] بر مي‎خوريم و اين روند در قرنهاي بعد نيز تداوم مي‎يابد.
برخي از مشاهير بابل در دو قرن سيزدهم و چهاردهم هجري عبارتند از:
1. ملا محمد درزي، مؤلف «المجالس الأربعون».[8]
2. ملا محمد سعيد مازندراني (1187ـ1270.ق) وي مشهور به سعيد العلماي بارفروشي است. شيخ انصاري با وجود او حاضر به فتوا دادن نبود. تا اينكه سعيد العلماء با ارسال نامه‎اي اعلميت شيخ را به جهت ممارست در تحصيل تأييد كرد.[9]
3. ملا محمد شفيع بار فروشي حائري (متوفي حدود 1272.ق) مؤلف «مرصاد العباد» در امامت.
4. ملا محمد حمزه، معروف به شريعتمدار كبير بابلي (1196ـ1281.ق) گويند وي 80 تأليف داشته است. «اسرار الشهادة» يكي از آنهاست.
5. شيخ محمد حسين بارفروشي (متوفي 1308.ق) مؤلف كتابهايي در اصول دين و فقه استدلالي چون «ذخائر الايام في معرفة الاحكام دين الاسلام»، «ذخائر العباد» در اصول دين و «ذخيرة المعاد لأهل الرشاد» فقه استنباطي.
6. ملا محمد اشرفي مازندراني (1225ـ1315.ق).
7. شيخ زين العابدين مازندراني (1227ـ1309.ق)
لازم به ذكر است كه غالب فرزانگان بابل در اين دو قرن، تحصيلات عالي را در حوزه نجف اشرف گذرانده‎اند و از اواخر قرن چهاردهم و پانزدهم، حوزه علميه قم اين مسؤوليت خطير را عهده دار شده است.
مدرسه فيضيه بابل كه از تابستان 1356.ش با 25 نفر محصل شروع به فعاليت نموده است، از مدارس فعال دوره معاصر حوزه علميه اين شهر محسوب مي‎شود.[10]
------------------
[1] . جغرافياي كامل ايران، ج2، ص1143 و نيز رك: «مجموعه مقالات و سخنراني هاي نخستين سمينار فرهنگي، اقتصادي شهرستان بابل»، شهريور 1373.ش
[2] . طبقات اعلام الشيعه، الثقات العيون، ج2، ص69.
[3] . همان، ص208.
[4] . همان، ص250.
[5] . همان، ص298.
[6] . طبقات اعلام الشيعه، ج3، ص44.
[7] . طبقات اعلام الشيعه، ج6، ص84.
[8] . همان، مقاله «عالمان دين بابل» عزالدين رضانزاد، صص37ـ61 و الذريعة، ج19، ص358.
[9] . كرام البررة، ج2، ص599.
[10] . پيام حوزه، مجله شماره 7، ص107.

سيد علي رضا كباري - حوزه‌‌‎هاي علميه شيعه در گستره جهان، با اندکی تغییر
مطالب مرتبط :
* نام و نام خانوادگی :
* متن نظر :