امروز:
شنبه 1 مهر 1396
بازدید :
1611
امر به معروف و نهي از منكر
سؤال 1: آيا امر به معروف و نهي از منكر واجب عيني است يا خير؟
جواب: امر به معروف و نهي از منكر واجب كفائي است و در صورتي كه بعضي از مكلفين قيام به آن مي كنند از ديگران ساقط است، و اگر اقامة معروف و جلوگيري از منكر موقوف بر اجتماع جمعي از مكلفين باشد واجب است اجتماع كنند. (توضيح المسائل حضرت امام(ره)، م2787)
سؤال 2: در امر به معروف و نهي از منكر آيا بيان مسائل شرعيه براي طرف مقابل كفايت مي كند؟
جواب: بيان مسأله شرعيه در امر به معروف و نهي از منكر كفايت نمي نكند بلكه بايد مكلف امر و نهي كند. مگر آنكه مقصود از امر به معروف و نهي از منكر، از بيان حكم شرعي حاصل شود و يا طرف مقابل از آن امر و نهي بفهمد. (توضيح المسائل حضرت امام(ره)، م2789)
سؤال 3: در واجب بودن امر به معروف و نهي از منكر چند چيز شرط است بيان فرمائيد؟
جواب: در واجب بودن امر به معروف و نهي از منكر چهار چيز شرط است:
1.آن كسي كه مي خواهد امر و نهي كند، بداند كه آنچه شخص مكلف بجا نمي آورد واجب است بجا آورد، و آنچه بجا مي آورد بايد ترك كند. و بر كسي كه معروف و منكر را نمي داند واجب نيست.
2. آنكه احتمال بدهد امر و نهي او تأثير مي كند، پس اگر بداند اثر نمي كند واجب نيست.
3. آنكه بداند شخص معصيت كار بنا دارد كه معصيت خود را تكرار كند، پس اگر بداند يا گمان كند يا احتمال صحيح بدهد كه تكرار نمي كند واجب نيست.
4. در امر و نهي مفسده اي نباشد، پس اگر بداند يا گمان كند كه اگر امر يا نهي كند ضرر جاني يا عرضي و آبروئي يا مالي قابل توجه به او مي رسد واجب نيست، بلكه اگر احتمال صحيح بدهد كه از آن ترس ضررهاي مذكور را پيدا كند واجب نيست بلكه اگر بترسد كه ضرري متوجه متعلقان او مي شود واجب نيست، بلكه با احتمال وقوع ضرر جاني يا عرضي و آبروئي يا مالي موجب حرج بر بعضي مؤمنين، واجب نمي شود بلكه در بسياري از موارد حرام است. (توضيح المسائل حضرت امام(ره)، م2791)
سؤال 4: اگر معروف يا منكر از اموري باشد كه بسيار مهم و غير قابل اغماض است و اصل اسلام در خطر باشد امر به معروف و نهي از منكر در چه شرايطي واجب مي گردد؟
جواب: اگر معروف يا منكر از اموري باشد كه شارع مقدّس به آن اهمّيت زياد مي دهد مثل اصول دين يا مذهب و حفظ قرآن مجيد و حفظ عقايد مسلمانان يا احكام ضروريه، بايد ملاحظه اهمّيت شود، و مجرد ضرر، موجب واجب بودن نمي شود، پس اگر توقف داشته باشد حفظ عقايد مسلمانان يا حفظ احكام ضرورية اسلام بر بذل جان و مال واجب است بذل آن. (توضيح المسائل حضرت امام(ره)، م 2792)
سؤال 5: مراتب امر به معروف و نهي از منكر را بيان فرمائيد؟
جواب: مرتبة اول آنست كه با شخص معصيت كار طوري عمل شود كه بفهمد براي ارتكاب او به معصيت اين نحو عمل با او شده است، مثل اينكه از او رو برگرداند، يا با چهرة عبوس با او ملاقات كند، يا ترك مراوده با او كند و از او اعراض كند به نحوي كه معلوم شود اين امور براي آن است كه او ترك معصيت كند.
مرتبة دوم از امر به معروف و نهي از منكر، امر و نهي به زبان است، پس با احتمال تأثير و حصول ساير شرايط امر به معروف و نهي از منكر واجب است اهل معصيت را نمي كنند و تارك واجب را امر كنند به آوردن واجب.
مرتبة سوم توسل به زور و جبر است، پس اگر بداند يا اطمينان داشته باشد كه ترك منكر نمي كند يا واجب را بجا نمي آورد مگر با اعمال زور و جبر، واجب است لكن بايد تجاوز از قدر لازم نكند. (توضيح المسائل حضرت امام(ره)، م 2818- 2813- 2805)
سؤال 6: در مسجد محلمان امام جماعتي نماز مي خواند كه يكي از آيات سورة حمد را خوب تلفظ نمي كند و يا اشتباه مي خواند و بنده بخاطر اين اشتباه در مسجد حضور پيدا نمي كنم حال چه بايد كرد؟
جواب: لازم است به ايشان تذكر داده شود شايد توجه اي به اين مطلب نداشته باشد امّا نحوة تذكر مي تواند به صورت نوشتن نامه اي محترمانه باشد كه بدست خود ايشان داده شود و در آن به اين نكته در قرائت اشاره شده باشد. اميد است اقدام شما مورد توجه ايشان قرار گيرد و شما هم از فيض جماعت محروم نگرديد. (ر.ك، استفتائات حضرت امام(ره)، ج2، ص621)
سؤال 7: كسي كه از ما بزرگتر است ولي وضو و يا نمازش را اشتباه انجام مي دهد ما در مقابل او چه وظيفه اي داريم؟
جواب: بايد با كمال ادب و احترام به گونه اي كه توهين تلقي نشود به ايشان تذكر بدهيد همانگونه كه حضرت امام حسين و امام حسن ـ عليه السّلام ـ نسبت به وضوي اشتباه آن فرد عمل فرمودند. (ر.ك، تحرير الوسيله، ج1، ص418 م14)
سؤال 8: اگر سوار ماشين يا تاكسي فردي باشيم و در آن موسيقي مبتذلي روشن كند چه وظيفه اي در مقابل اين فرد داريم؟
جواب: در مورد سؤال چنانچه احتمال تأثير مي دهيد نهي از منكر كنيد و چنانچه احتمال تأثير نمي دهيد و يا نهي از منكر موجب ضرر براي شما باشد نهي لازم نيست خودتان گوش نكنيد و در اين صورت رسيدن صدا به گوش شما مانعي ندارد. (ر.ك، تحريرالوسيله امام(ره)، ج1، ص471)
سؤال 9: چگونه و با چه طريقي بهتر است امر به معروف و نهي از منكر كرد در مورد اعمال قدرت و زور و اقدام فيزيكي، بايد مستقيماً عمل كرد؟
جواب: با مهرباني و زبان خوش و اخلاق اسلامي اقدام به امر به معروف نمائيد تا مؤثر واقع شود مراحل بعدي آنكه اقدام فيزيكي است و برخورد با شخص است موكول به اجازه حاكم شرع جامع الشرايط است. ولي اگر در موردي بتوانيد با قطع رابطه امر به معروف نمائيد لازم است رابطه را قطع كنيد. (ر.ك، تحرير الوسيله امام(ره)، ج1، ص481 م12)
سؤال 10: من وقتي در خانه تنها هستم، فكر گناه به سرم مي زند بنده در اين حالت چه بايد بكنم راهنمائي فرمائيد؟
جواب: سعي كنيد در اين گونه موارد با توجه به خداوند متعال و ذكر لاحول ولا قوة الا بالله العلي العظيم از گناه اجتناب نمائيد و فكر گناه را از خود دور گنيد. (به كتاب معراج السعادة مراجعه شود)
سؤال 11: آيا گناهي مانند لواط كه حد آن قتل مي باشد، در صورت توبه كردن، توبه آن شخص لواط كننده پذيرفته مي شود يا خير؟
جواب: بلي ـ در صورتيكه شخص از گناه خود توبه كند خداوند گناه او را مي آمرزد، و اگر قبل از ثبوت جرم نزد حاكم شرع، توبه نمايد حد قتل هم از او برداشته مي شود. (ر.ك، استفتائات حضرت امام(ره) ج3، ص585)
سؤال 12: استفاده از دخانيات و مواد مخدر چه حكمي دارد؟
جواب: استعمال دخانيات با فرض وجود ضرر معتد به براي شخص حرام است و مرحوم امام(ره) خريد و فروش و استفاده از هروئين و مواد مشابه به آن را حرام مي داند. (ر.ك، استفتائات حضرت امام(ره)، ج2، ص36)
سؤال 13: ساخت مجسمة حيوانات و موجودات زنده چه حكمي دارد و كسب و درآمد با آن جايز است يا خير؟
جواب: ساخت مجسمه حيوانات ذي روح حرام است. و اجرتي كه بابت كار حرام اخذ شود هم حرام است. (جامع المسائل، ج2، س945)
سؤال 13: آيا تقلب در امتحان مضر به عدالت مي باشد؟
جواب: تقلب در امتحان جايز نيست و اصرار بر گناه صغيره مضر به عدالت است. (ر.ك، جامع المسائل آيت الله فاضل، ج1، ص628 س2196)
سؤال 14: كسي كه به سن تكليف نرسيده و گناهان زيادي مرتكب شده آيا گناهانش بخشيده مي شود؟
جواب: كسي كه هنوز مكلف نشده است چنانچه مرتكب اشتباهي شود براي او گناه نمي شود ولي اگر قبل از 15 سال قمري علائم بلوغ را در خود مشاهده كند بالغ محسوب مي شود و اگر خطا كند براي او گناه نوشته مي شود، ولي بهر حال خداوند متعال با توبه از گناهان مي گذرد.
مطالب مرتبط :
* نام و نام خانوادگی :
* متن نظر :