امروز:
دوشنبه 5 تير 1396
بازدید :
500
حديث غدير كه شيعيان آن را دليل بر امامت على ابن ابيطالب مى‏دانند در روز 18 ذى الحجة بيان شده است در حالی که آيه اكمال دين در 9 ذى الحجة نازل شده است؛ پس اكمال دين در 9 ذى الحجة انجام شده است و امامت على ابن ابيطالب ربطى به اكمال دين ندارد!

مفسّران و دانشمندان شيعه عموماً و جماعتى از علماء و مفسّران و محدّثان معروف اهل سنّت، معتقدند كه آيه "اليوم اكملت لكم دينكم" در روز 18 ذى الحجة كه به "غدير خم" نام بردار است، نازل شده است. در اينجا به برخى از كلمات علماء و مفسران اهل سنت، پيرامون آيه فوق و سبب نزول آن، اشاره مى‏كنيم.
1. جلال الدين سيوطى در تفسير معروف خود "الدر المنثور" در ذيل آيه مورد بحث، در ضمن حديثى نقل مى‏كند:
 هنگامى كه پيامبر اسلام‏صلى الله عليه وآله در روز غدير على‏عليه السلام را به امامت نصب نمود و آواى ولايت او را سر داد، پيك وحى، جبرئيل امين، آيه فوق را آورد(1).
2. خطيب بغدادى در تاريخ خود نقل مى‏كند:
 هر كس روز 18 ماه ذى الحجّة را روزه بگيرد، براى او روزه شصت ماه نوشته مى‏شود و آن روز، روز غدير خم است. وقتى كه پيامبر اسلام‏صلى الله عليه وآله دست على بن ابى طالب را گرفت و فرمود: آيا من ولىّ و سرپرست مؤمنين نيستم؟ پاسخ دادند: چرا! تو ولىّ مؤمنان هستى اى پيامبر خدا! آنگاه فرمود: هر كس من مولاى او هستم على مولاى او است. عمر بن الخطاب گفت: به به آفرين بر تو اى پسر ابوطالب. از هم اكنون تو مولاى من و مولاى هر مسلمان هستى! پس خدا آيه اليوم اكملت لكم دينكم را نازل كرد.(2).
3. ابن مغازلى، كه يكى از بزرگان فقهاء و حفّاظ اهل سنت است، در كتاب معروف خود بنام "مناقب علىّ بن ابى طالب‏عليه السلام، كه در ميان كتب مناقب امام على‏عليه السلام بى‏نظير و يا كم نظير است، حديثى را نقل مى‏كند كه شبيه حديث سابق است با مختصر تفاوت و اضافاتی و با صراحت مى‏گويد: آيه مورد نظر در روز 18 ذى الحجّة روز غدير خم نازل شده است.
و باز حموينى، كه يكى ديگر از علماء و دانشمندان اهل سنت است، در كتاب معروف خود "فرائد السمطين" با اسناد خود نقل مى‏كند:
رسول خدا صلى الله عليه وآله در روز غدير خم مردم را براى معرفى على (‏عليه السلام) فرا خواند و دستور داد زير درختى كه در آنجا بود، از خار و علف پاك نمايند و مردم امر آن حضرت را به جا آوردند و آن روز مصادف با روز پنجشنبه بود. سپس مردم را فرا خواند و دست على‏عليه السلام را گرفت بالا برد تا جائى كه مردم، سفيدى زير بغل او را ديدند. هنوز رسول خداصلى الله عليه وآله و على‏عليه السلام از همديگر جدا نشده بودند که اين آيه نازل شد: "اليوم اكملت لكم دينكم..." پيامبر فرمود: خداوند بزرگ است، همان خدائى كه آئين خود را كامل و نعمت خود را بر ما تمام كرد و از نبوت و رسالت من و ولايت على‏عليه السلام راضى و خشنود گشت و سپس فرمود: خداوندا دوستان او را دوست بدار و دشمنان او را دشمن بدار! يارانش را يارى كن و آ‌ن‌ها را كه ياريش نكنند، از يارى خويش محروم بدار.(3)
ما اين بحث را با سخن گران‌قيمت مرحوم علامه امينى به پايان مى‏بريم. او در كتاب خود "الغدير" در بحث آياتى كه در روز غدير خم نازل شده است، بعد از تصريح به اينكه آيه اليوم اكملت لكم دينكم... در روز غدير نازل شده مى‏فرمايد:
همه اماميّه قائلند كه اين آيه كريمه درباره نصّ غدير، بعد از آنكه رسول خداصلى الله عليه وآله در بيابان و صحراى خمّ قرار گرفته بود، پيرامون ولايت على بن ابى طالب‏عليه السلام نازل شده است.
نصّى كه با الفاظ مفيد و صريح و آشكار به گونه‏اى كه همه صحابه آن را شناختند و همه عرب آن را فهميدند! و اين خبر به هر كس رسيد، با آن استدلال مى‏كرد و جماعت زيادى از علماء تفسير و پيشوايان حديث و حفاظ آثار از اهل سنّت، در اين مطلب (نزول آيه اکمال در مورد  روز غدير خمّ) با اماميّه همصدا شده‏اند.(4)
و سپس بيش از پانزده نفر از علماء و دانشمندان و مفسران آن‌ها را با اسم و نام كتاب و تعيين جلد و صفحه نام مى‏برد كه تصريح كرده‏اند آيه "اليوم اكلمت لكم دينكم..." در روز غدير خم نازل شده است!
 
پی‌نوشت‌ها:
1. عن ابى سعيد الخِدرى قال: لمّا نصب رسول اللّه‏صلى الله عليه وآله عليّاً يوم غدير خم فنادى له بالولاية هبط جبرئيل عليه بهذه الآية "اليوم اكملت لكم دينكم" تفسير الدر المنثور، ج 3، ص 19، ذيل آيه 3 سوره مائده.
2.  عن أبى هريرة قال: مَنْ صام يوم ثماني عشرة من ذى الحجّة كُتِبَ له صيام ستّين شهراً، و هو يوم غدير خم لما أخذ النبيّ‏صلى الله عليه وآله بيد على بن ابى طالب‏عليه السلام، فقال: ألستُ ولىّ المؤمنين؟ قالوا: بلى يا رسول اللّه، قال: من كنتُ مولاه فعلىُّ مولاه، فقال عمر بن الخطاب: بخّ بخّ لك، يابن ابى طالب أصبحت مولاي و مولى كلّ مسلمٍ، فأنزل الله "اليوم اكملت لكم دينكم".
 تاريخ بغداد، ج 8، ص 290.
3. اِنّر النبىّ‏صلى الله عليه وآله يوم دعا الناس إلى عليّ في غدير خمّ أمر بما كان تحت الشجرة من الشوك فقُمَّ، و ذلك يوم الخميس، ثمّ دعا الناس إلى علىٍّ فأخذ بضبعه فرفعه حتّى نظر النّاس إلى بياض إبطيه، ثمّ لم يتفرّقا حتّى نزلت هذه الآية "اليوم اَكْمَلْتُ لكم دينكم..." فقال رسول اللّه‏صلى الله عليه وآله: الله اكبر على اكمال الدين و إتمام النعمة و رضى الرّب برسالتى و الولاية لعليّ‏عليه السلام. ثمّ قال: اللّهم وال من والاه و عاد من عاداه و انصر من نصره و اخذل من خدله.
  فرائد السمطين )چاپ اول، سال 1398 ه مطابق 1978 ميلادى، ناشر: مؤسسه محمودى، بيروت - لبنان( ج 1، ص 73، باب 12، ح 39.
4. قال الأمينى (قدس سره): و من الآيات النازلة يوم الغدير في اميرالمؤمنين‏عليه السلام قوله تعالى "اليوم اكملت لكم دينكم و اتممت عليكم نعمتي و رضيت لكم الإسلام ديناً" أطبقت الإمامية عن بكرة أبيهم على نزول هذه الآية الكريمة حول نصّ الغدير بعد إجهار النبيّ‏صلى الله عليه وآله بولاية اميرالمؤمنين‏عليه السلام بألفاظٍ درّيّةٍ صريحةٍ، فتضمّن نصاً جليّاً عرفَته الصحابة و فهمته العرب، فاحتج به من بلغه الخبر، و طابق الإماميةَ على ذلك كثيرون من علماء التفسير و ائمة الحديث و حفظه الآثار من أهل السّنّة.
 ؤ - الغدير (چاپ پنجم، 1403، بيروت) ج 1، ص 230.

مطالب مرتبط :
* نام و نام خانوادگی :
* متن نظر :