امروز:
سه شنبه 4 مهر 1396
بازدید :
665
ما مسلمانان با چه سند و مدركي صبح ها 2 و ظهر 4 و عصر4، و مغرب 3 و عشا4 ركعت نماز مي خوانيم؟ در حالي که در قرآن ذكر نگرديده است؟
درباره اين پرسش بايد گفت:

اولاً: سند و مدرك دستورات ديني اختصاص به قرآن مجيد ندارد و گذشته از قرآن، كلام پيامبر ـ صلي الله عليه و آله ـ و به تبع آن سخنان ائمه معصوم ـ عليهم السلام ـ كه از آن اصطلاحاً به (سنّت) ياد مي شود جزء منابع به دست آوردن احكام دين است. به علاوه علما و مجتهدين كه تخصص در احكام ديني دارند از عقل و اجماع نيز براي به دست آوردن احكام دين استفاده می‌كنند.[1]

ثانياً: گرچه اصل وجوب نمازهاي پنج گانه در قرآن آمده است: اما نحوة خواندن و عدد ركعت ها و زمان خواندن نمازهاي پنج گانه توسط پيامبر اسلام بيان شده و در اين جهت فرقي بين قرآن و سنت پيامبر كه بيانگر حكم خدا است نمي باشد. چون پيامبر هر چه درباره دستورات ديني گفته است در واقع دستور خداوند را بيان كرده و از خود چيزي نگفته است، لذا در قرآن كريم در اين باره كه سخن پيامبر وحي الهي است و در بيان احكام ديني تفاوتي با قرآن ندارد آمده است: (وَ ما يَنْطِقُ عَنِ الْهَوي إِنْ هُوَ إِلاَّ وَحْيٌ يُوحي)[2] يعني پيامبر هرگز از روي هوا و هوس سخن نمي گويد و آنچه گفته است وحي الهي است كه به او وحي شده است. طبق اين آيه قرآن، چون سخن پيامبر از وحي سرچشمه مي گيرد، پس هر چند در قرآن عدد ركعت هاي نماز بيان نشده اما توسط پيامبر بازگو شده است و خود پيامبر و ائمه ـ عليهم السلام ـ هم نماز را به همين صورت كه ما مسلمانان مي خوانيم مي خوانده اند لذا از اين جهت مشكلي وجود ندارد و مدرك و سند كار ما مسلمانان در نحوة خواندن نماز دستور خدا و سخن پيامبر خدا و اوصياء الهي است و از اين نظر تفاوتي ميان قرآن و كلام پيامبر نيست و هر دو حجّت شرعي است. لذا در قرآن كريم دستور داده شده كه از پيامبر و ائمه ـ عليهم السلام ـ پيروي و اطاعت شود از جمله فرمود: (اي كساني كه ايمان آورده ايد خدا را اطاعت كنيد و پيامبر و اولياء امر خود را نيز اطاعت كنيد. پس هرگاه در امري ديني اختلاف نظر يافتيد آن را به كتاب خدا و سنت پيامبر عرضه داريد.[3] يكي از مصاديق پيروي از پيامبر و امام همان است كه وقتي عدد ركعت و كيفيت خواندن نماز را بيان كرده است بايد همان گونه كه گفته اند ما عمل كنيم.

و در آيه ديگر فرمود: (فَأَقِيمُوا الصَّلاةَ وَ آتُوا الزَّكاةَ وَ أَطِيعُوا اللَّهَ وَ رَسُولَهُ)[4] يعني نماز را به پا داريد و زكات را بدهيد و از خدا و پيامبر او پيروي كنيد. از اين گونه آيات در قرآن فراوان است كه دستور داده از سنت پيامبر پيروي شود. بنابراين سند و مدرك كار ما در نماز خواندن عمل و كلام پيامبر اسلام و ائمه معصوم ـ عليهم السلام ـ است.

كه در اين جا به چند نمونه از كلمات آنها اشاره مي شود:

1. پيامبر اكرم نماز خواندن را به مردم ياد دادند و فرمودند: «صلوا كما رأيتموني اصلي» نماز را آن گونه كه من مي خوانم بجاي آوريد.

2. امام صادق فرمود: نمازهاي واجب ظهر چهار ركعت، عصر چهار ركعت، مغرب سه ركعت، عشاء چهار ركعت و صبح دو ركعت است كه مجموع ركعت هاي نماز واجب 17 ركعت است.[5]

معرفي منابع جهت مطالعه بيشتر:

1. ميرزا جوادآقا تبريزي، اسرار الصلوة، نشر پيام آزادي، 1363 ش.

2. امام خميني، سرّ الصلوة (معراج السالكين و الصلوة العارفين) نشر مؤسسه امام، 1369 ش.

3. ملامحسن فيض كاشاني، اسرار نماز، انتشارات فراهاني، 1377ش.

4. شهيد ثاني، اسرار الصلوة، نشر الدار الاسلاميه، بيروت، سال 1410 ق.

5. علامه طباطبائي، قرآن در اسلام، انتشارات دارالكتب الاسلاميه، 1353 ش.

6. علل الشرايع، ج 2، نشر مؤسسة الاعلمي للمطبوعات، بيروت 1408 ق.

7. وسايل الشيعه، چ 4، از ص 11 تا ص 103، ابواب اعداد الفرايض و نوافلها و ما يناسبها، نشر تراث اهل بيت، قم سال 1416 ق.

8. مستدرك الوسايل، ج 3، (1 صلوة)، از ص 9 تا ص 76، نشر مؤسسه ال بيت ـ عليهم السلام ـ ، لاحياء التراث،
بي تا.





--------------------------------------------------------------------------------

[1] . صدر، محمدباقر، حلقات، قم، نشر مؤسسة اسماعيليان، 1412 ق، ج 2، ص 58.

[2] . نجم/ 2 ـ 3.

[3] . نساء/ 59.

[4] . مجادله/ 13.

[5] . حر عاملي، وسايل الشيعه، قم، نشر مؤسسه اهل البيت 1416، ج 4، باب 13، حديث 25، ص 57.
مطالب مرتبط :
* نام و نام خانوادگی :
* متن نظر :