امروز:
دوشنبه 3 مهر 1396
بازدید :
566
فلسفة كامل نماز خواندن در ظهر و عصر و عشاء در كعبه يعني خانه خدا چيست؟
براي تبيين اين موضوع و سؤال مهم به چند وجه اشاره مي‌شود:

در شرع مقدس اسلام بسيار سفارش شده است كه نماز را در مسجد بخوانند و بهتر از همة مسجدها مسجد الحرام (خانه خدا) و بعد از آن مسجد پيغمبر ـ صلّي الله عليه و آله ـ و بعد مسجد كوفه و بعد از آن مسجد بيت المقدس و مسجد جامع هر شهر و مسجد محل و مسجد بازار.[1]

در مسجد الحرام انسان نمازگزار مخيّر است بين تمام و قصر، يعني شخص مسافر مي‌تواند (به دلخواه خود) نماز ظهر، عصر و عشاء را كامل به جا آورد و يا به صورت قصر، فلسفة آن را اين چنين بيان فرموده‌اند.

وجه اول، قداست، بافضيلت بودن و باشرافت بودن خانه خدا و احترامي كه براي آن وجود دارد و تعظيمي كه براي آن مكان شريف قائل شده‌اند تا مجالي براي گفتگو با خالق بي‌همتا باشد، به خاطر قداست و افضليتي كه آن محل دارد، به مسافر اين اجازه داده شده تا بتواند از فرصت به دست آمده استفاده ببرد زيرا نماز از بهترين حالتهاي ارتباط با خداست.

لذا مسافر خانه خدا را از اين فيض عظماي الهي محروم نكرده‌اند، و لو به ظاهر تسبيحات، دو ركوع، چهار سجده و ... بيش نيستند، امّا اسراري در آنها نهفته است كه فقط اولياء و آنان كه از اسرار خبر دارند، مي‌فهمند. و به همين خاطر اين اجازه داده شده تا مسافر در اين مكان با شرف و بافضيلت نماز را تمام بخواند، پس اولين وجه، قداست و شرافت اين مكان نسبت به ساير امكنه است كه باعث شده تا نماز كامل خوانده شود ( البته به دلخواه).

وجه دوم، كه مي‌توان بيان كرد اين است كه خانه خدا (مسجد الحرام) داراي حريم و حرمت است اين حرمت بحدي است كه آن مكان را محل اَمن نام نهاده‌اند، يعني همه موجودات عالم كه در آن فضا و مكان بيايند در اَمان هستند هيچ كسي نمي‌تواند به آنان تعدّي كند، حتي حيوانات، كوچكترين حيوان تا بزرگترين حيوان در آنجا در امان است تا چه رسد به انسان، انسان هم هر كس كه مي‌خواهد باشد، ‌از هر صنف و گروهي كه باشد، عالم باشد يا جاهل كافر باشد يا مسلمان به هر حال، آن قدر اين مكان امنيت دارد كه گويي براي انسان حكم وطن را دارد. لذا گفته شده است چون خانه خدا مثل وطن آدمي است، لذا آن جا ديگر مسافر صدق نمي‌كند، خانه، خانه توست مي‌تواني نمازت را كامل بخواني اگر بخواهي.

وجه سوم، آن است كه اصلا وجه كامل بودن نماز به خاطر تعبدي بودن آن است. تعبد يعني هر چه مولا گفت ما بندگان بايد اطاعت كنيم و نيازي به بيان اسرار آن نيست كه ما بدانيم، مولا خوشحال است از اين كه ما حكم او را عملي كرده باشيم، غرض انجام وظيفه است.

آنان كه اهل تعقل و مستعد فرمانبرداري باشند بي‌‌چون و چرا امر مولا را اطاعت مي‌كنند، چرا كه شايد اسراري ديگر داشته باشد، ما آن را نمي‌دانيم ما بر اساس ظواهر ادله و آن چه كه به دستمان رسيده عمل مي‌كنيم.

قابل ذكر است كه نه فقط در خانه خدا (مسجد الحرام) نماز مسافر مخيّر بين كامل و قصر است، بلكه در سه مكان شريف و نوراني ديگر انسان مي‌تواند كامل و قصر بخواند، آن امكنه مباركه عبارتند از: مسجد حضرت رسول ـ صلّي الله عليه و آله ـ ، مسجد كوفه، حرم مطهر سيد الشهداء ـ عليه السّلام ـ و بعضي روايات هم وجود دارد كه مي‌فرمايد در همه مشاهد مشرفه ـ قبور نوراني ائمه معصومين ـ عليهم السّلام ـ مي‌شود انسان نماز را كامل به جا آورد.[2]



[1] . توضيح المسائل، فوق مسئله 910.

[2] . بروجردي، مرتضي، المستند في شرح العروة الوثقي، (آيت الله خويي)، موسسه احياء العلوم لآثار الامام الخويي، چاپ سوم، بحث مواطي التخييرين القصر و التام، ج 20، ص 416.
مطالب مرتبط :
* نام و نام خانوادگی :
* متن نظر :